BREAKING NEWS
latest

728x90

ad

468x60

วันจันทร์ที่ 10 กันยายน พ.ศ. 2561

คุณนายตื่นสาย (แพรเซี่ยงไฮ้)


คุณนายตื่นสาย : (แพรเซี่ยงไฮ้) (อังกฤษ: Common Purslane, Verdolaga, Pigweed, Little Hogweed หรือ Pusley) เป็นพืชล้มลุก อวบน้ำในวงศ์ผักเบี้ย สามารถสูงได้ถึง 40 ซม.มีประมาณ 40 สายพันธุ์ในการปลูกเลี้ยงในปัจจุบัน[1] มีการกระจายพันธุ์ในโลกเก่าตั้งแต่แอฟริกาเหนือถึงตะวันออกกลางและอนุทวีปอินเดียถึงเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และออสตราเลเซีย ดอกชนิดนี้บานเมื่อมีแสงแดดส่องทั่วถึง

คุณนายตื่นสายมีชื่อพื้นเมืองอื่นอีกดังนี้: ผักตาโค้ง (นครราชสีมา) ผักเบี้ยดอกเหลือง (กลาง) ผักเบี้ยใหญ่ (กลาง) และ ผักอีหลู (เงี้ยว แม่ฮ่องสอน)





ลักษณะทางพฤษศาสตร์

คุณนายตื่นสายเป็นไม้คลุมดิน ลำต้นอวบน้ำสีม่วงแดง แผ่ทอดเลื้อยไปตามผิวดิน ใบเดี่ยว เรียงสลับ ใบรูปไข่กลับแกมรูปรี กว้าง 1-2 เซนติเมตร ยาว 2-3 เซนติเมตร ปลายใบแหลม โคนใบสอบ ขอบใบเรียบ แผ่นใบอวบน้ำ ผิวใบด้านบนสีเขียวอ่อนถึงเขียวเข้ม บางพันธุ์มีขอบใบขลิบสีแดง

ดอกสีขาว ชมพู แดง เหลือง ส้ม ออกเป็นดอกเดี่ยวตามซอกใบหรือปลายกิ่ง กลีบดอกชั้นเดียว บอบบาง ขอบกลีบดอกหยักเป็นคลื่น บานเมื่อได้รับแสงแดดตอนเช้า ดอกบานเต็มที่กว้าง 1-1.5 เซนติเมตร ผลแห้งแตก มีเมล็ดจำนวนมาก

1. ลำต้น
ลำต้นมีลักษณะกลม ขนาดเล็ก สีเขียวเข้มปนแดงเรื่อหรือน้ำตาล มีลักษณะอวบน้ำ ทอดเลื้อยไปตามผิวดิน

2. ใบ
พันธุ์ใบแคบ ใบมีลักษณะแบบขนนก สีเขียวหรือเขียวเข้ม มีรูปร่างเรียวยาว ขนาดเล็ก ลำใบอวบน้ำ ค่อนข้างแบน กว้างประมาณ 0.2-0.3 ซม. ยาวประมาณ 2. ซม. พันธุ์ใบไข่ ใบมีรูปทรงไข่ สีเขียวอ่อน ลำใบอวบน้ำ แบนกว้าง ปลายใบมน กว้างประมาณ 1 ซม. ยาวประมาณ 2. ซม.

3. ดอกคุณนายตื่นสาย
ดอกคุณนายตื่นสาย ออกที่ปลายยอด ออกดอก 1 ดอก/ยอด ดอกมีสีสันสวยงาม มีหลายสี อาทิ สีชมพู สีแดง สีบานเย็น สีส้ม สีเหลือง สีขาว และหลายสีผสมกัน ดอกมีลักษณะ 2 แบบ คือ ดอกชั้นเดียว และดอกซ้อน โดยดอกชั้นเดียวประกอบด้วยกลีบดอก 5 กลีบ ถัดมาตรงกลางดอกเป็นเกสรตัวผู้ และเกสรตัวเมีย ส่วนดอกซ้อนจะมีกลีบดอกขนาดเล็กกว่าดอกชั้นเดียว เรียงซ้อนกันหลายชั้นจนถึงใจกลางดอก บางพันธุ์มีเกสรตัวผู้ และเกสรตัวเมีย บางพันธุ์ไม่มีเกสร





ชนิดคุณนายตื่นสาย/แพรเซี่ยงไฮ้

• แบ่งตามลักษณะใบ
– ชนิดใบเล็ก เรียวแคบ
– ชนิดใบรูปไข่ ใบกว้าง ปลายใบมน

• แบ่งตามอายุ
– ชนิดฤดูเดียว

– ชนิดหลายฤดู





ประโยชน์คุณนายตื่นสาย

• ใช้ปลูกเป็นไม้ดอกประดับระดับล่างในแปลงจัดสวนหรือปลูกในกระถาง
• ใช้ปลูกเป็นพืชคลุมดิน ป้องกันการกัดเซาะพังทลายของหน้าดิน
• ใช้ปลูกเพื่อล่อแมลงสำหรับผสมเกสรของพืชทางการเกษตร
• ดอกคุณนายตื่นสาย นำมาสกัดเป็นสารสีสำหรับระบายสีภาพ
• ดอกคุณนายตื่นสาย นำมาสกัดเป็นสีย้อมผ้าหรือนำมาต้มย้อมผ้าได้
• ดอกคุณนายตื่นสาย นำมาปั่นทำเป็นน้ำสมุนไพร ใส่เกลือ และน้ำตาลเล็กน้อย จะได้น้ำแพรเซี่ยงไฮ้หลากหลายสี และมีสีสวยงาม
• ดอกคุณนายตื่นสาย นำมาตากแห้ง และบดสำหรับชงเป็นชาดื่ม





ดอกจะบานเมื่อได้รับแสงแดด จึงเป็นที่มาของชื่อ คุณนายตื่นสาย และจะหุบเมื่อแดดร่ม หรือมีการผสมเกสรแล้ว หากต้องการให้ดอกบานทั้งวัน ควรปลูกในที่โล่งแจ้ง หรือใช้พันธุ์ที่เป็นหมันไม่มีเกสร  และหากต้องการให้ออกดอกมาก ต้องเด็ดยอดเพื่อให้แตกกิ่งจำนวนเพิ่มขึ้น


ดอก แพรเซี่ยงไฮ้มักเน่าเปื่อย และร่วงง่ายเมื่อมีฝนตกหนักหรือให้น้ำมากเกินไป ส่วนแมลงศัตรูพืชของแพรเซี่ยงไฮ้ ได้แก่ เพลี้ยแป้ง ที่ชอบดูดกินน้ำเลี้ยงจากใบ ทำให้ใบหงิกม้วนงอ



ที่มา : 








« PREV
NEXT »

ไม่มีความคิดเห็น